Mızıkasıyla Dünyaya Tanıttı 'Ипщынэ дунаир ригъэлъэгъугъ'

#14201 Ekleme Tarihi 19/11/2026 03:17:38

Besteci, prodüktör, mızıkacı (akordeon sanatçısı), Adığe, Karaçay-Çerkes ve İnguşetya Onursal Sanatçısı Aslan Tlebzu (ЛIыбзыу Аслъан), 45. yaşını ve sanat sahnesindeki 25. yılını 1 ve 2 Aralık tarihlerinde vereceği iki günlük konserlerle kutlayacak. 

Konserler öncesinde Fatima Tlepshuko (Лъэпшъыкъо Фатимэ) kendisiyle bir bir röğortaj yaptı.

Aslan Tlebzu; Kuzey Kafkasya’da, Rusya’nın güneyinde çok tanınıyor ve sanatıyla soydaşlarımızın yaşadığı ülkelere de ulaşıyor. Çağa ayak uydurarak mızıka ile icra edilen Adığe müzik sanatının temellerini sağlamlaştırıyor ve bu alana yenilikler katıyor. Eski ve modern enstrümanların bir arada kullanıldığı, kadim ezgilerin bugünün tınılarıyla harmanlandığı konserler düzenliyor. Mızıkayı yüreği ve ruhuyla hisseden usta sanatçı, her şarkıya kendine has bir yorum kazandırıyor. Ezgilere eşlik eden sıra dışı teknikler kullanıyor.

— Aslan, öncelikle kutlamaların için seni tebrik ediyorum. Bu yaz sosyal medyadan seni takip ettik, aralıksız turnelerin vardı. Seyahat etmeyi seven biri olduğunu anladık. Hangi ülkelere gittin? Hangi etkinliklere katıldın?

— Teşekkür ederim Fatima. "Adıge Mak"a (Adıge'nin Sesi) memnuniyetle geldim. 

Yaz için çok belirgin planlarım yoktu ama temmuz ayında turnelerim çıktı. Kabardey-Balkarlı ünlü ses sanatçısı Çerim Nahuş ile birlikte Ürdün’ün başkenti Amman’da konserler verdik. Ardından eylül ayında ABD’nin New Jersey eyaletinde düzenlenen "Adığe Günü" etkinliğine davet edildim ve orada konser verdim. Eskiden "İslamey" topluluğunda çalışan Darina Meşloko Amerika’ya yerleşmişti, onu da konserime dahil ettim. Sonra Ürdün'e dönerek, Ürdün Sanat Akademisi’nin düzenlediği yardım konserine Yanal Hath’ın daveti üzerine katıldım.

— Büyük bir yeteneğe sahip besteciler ve mızıkacılar arasındasın. Pek çok ülkede tanınıyorsun. Sanattaki ilk adımların nasıldı, bu yolu nasıl seçtin?

— Çocukluğumdan beri şarkıları ve ezgileri çok severim. Ailemizde büyükannem mızıka çalardı. Annem ve babam beni sanat yoluna yönlendirdi. Ponejukay (Cecehable) köyünde doğdum ama Adıgeysk (Adıgekale) şehrinde yaşadım ve oradaki müzik okulunu bitirdim. 

Adıge Devlet Üniversitesi Sanat Enstitüsü’nde okurken "Nart" dans topluluğunda çalıştım. 2001 yılından itibaren "Oşhamafe" pop müzik topluluğunda ve Devlet Şarkı ve Dans Topluluğu "İslamey"de görev aldım. 2005 yılında Aydemir Mugu’nun seslendirdiği "Kara Göz" şarkısını kaydettikten sonra insanlar beni daha çok tanıdı. 

"TLEBZU RECORDS" adında kendi stüdyomu kurdum. Adığey, Krasnodar Kray ve Kuzey Kafkasya’daki şarkıcılarla çalışmaya başladım. Kendi bestelerimden oluşan konserleri yurt dışında da vermeye başladım. Yıllardır yurt dışında yaşayan soydaşlarımızın bana gösterdiği ilgi ve davetleri bana hem cesaret hem de güç veriyor.

— Mızıkacısın, bestecisin, aranjman yapıyorsun. Bir ezgiyi oluşturmak zor değil mi? Bu melodiler nereden doğuyor?

— Bir ezgiyi düzenlemek için bu işin ilmine ve anlayışına sahip olmak gerekir. Sakinleşip yalnız kaldığımda ya da yola çıktığımda aklıma gelen fikirleri ses kayıt cihazına kaydediyorum, ardından stüdyoda düzenliyorum. Müzik benim hayatım; bana güç veriyor, kanat takıyor. Halkımız için müziğin önemi çok büyük. Bir halkın kültürünü, sanatını, güzel örf ve adetlerini müzikle yansıtabilirsiniz.

— Kalbinden gelen ezgi ile mızıkadan çıkardığın ses örtüşüyor mu?

— Yetenekli bir müzisyen o an neşesiz bile olsa, konsere gelen insanlara bunu hissettirmemelidir. Mızıkamı elime aldığımda içim neşeyle dolar, yüreğimden kopan ezgiyi enstrümanıma dökerim. Mızıka kültürümüzün zenginliğinin önemli bir parçası, Adığe’nin yüreğinden konuşan sestir. Zengin kültürümüzü ezgilerimizle tüm dünyaya tanıtmak istiyorum.

— 25 yıllık sanat yolculuğunun bilançosu nasıl?

— Bu yol kolay değildi. 2008 yılında ilk albümüm "Dağlılar"ı çıkardım. Bunu "Kafe", "Freedom", "Pşıne Wuc", "Llaperise" ve diğerleri takip etti. Ünlü ses sanatçılarımız Anjelika Naçesova, Dzibe Muhammet, Azamat Biştokov, Aydemir Mugu ve diğerleriyle büyük bir memnuniyetle çalıştım.

— Her mızıkacı aynı zamanda şarkıcıdır. Hiç şarkı söylemeyi düşündün mü?

— Adığeler "Çok şey bilen değil, bir işi en iyi bilen ustadır" (Зибэ пшIэрэм уриIаз) derler. Mızıka çalma eğitimi alırken şan bölümünü de bitirdim. Ama ben müzisyenim, besteciyim, aranjörüm. Eğitimini aldığım ve hakim olduğum alanı daha iyi icra etmeye odaklanacağım. Şarkıları şarkıcılar söylesin.

— Gençlerin ve müzisyenlerin kadim (eski) şarkılara yönelmesi günümüzde bir akım haline geldi. Sence bunun sebebi nedir? Eski şarkılarda değişiklikler yapılmasını doğru buluyor musun?

— "Jıu" topluluğunun eski şarkıları icra etme biçimi çok ilgimi çekiyor. Zamudin Guçev'in bir albümünü ben kaydettim. Ben de eserlerimde eski şarkılardan kesitler kullanıyorum. Anlamadığım kelimeleri Svetlana Kuşu’ya danışıyorum. 

Günümüzde gençlerin eski şarkılara ilgi duyması hoşuma gidiyor. Post-folk tarzında çalışan gruplar sayesinde eski şarkıların modern tınılara ve çeşitliliğe sahip olduğunu duyuyoruz. 

Elektronik, rock ve pop müzik unsurları kadim ezgilerle harmanlandı. 

Ancak bu ezgilerle çalışanların birçoğu Çerkesçeyi bilmiyor. Tarihi bir şarkıya ya da bir ağıta (ğıbze) oynak, neşeli bir ritim eklemek yakışmaz. Şarkıdaki sözlerin anlamını doğru analiz etmek, bilim insanlarına danışmak ve halkın ruhundan süzülmüş eski şarkılara özenle yaklaşmak gerekir.

— Adığe Devlet Üniversitesi Sanat Enstitüsü bünyesinde açılan "Ses Kayıt Uzmanlığı" bölümünü tercih eden öğrencilere bu yeni eğitim yılında ders vermeye davet edildin.

— Mezun olduğum fakülteye eğitmen olarak davet edilmekten büyük mutluluk duyuyorum. Müzik endüstrisi çağa ayak uyduruyor. Programımız, yeni eğitim standartları göz önünde bulundurularak ses yönetmenliği (tonmaysterlik) alanında bilgi kazandırmaya yönelik hazırlandı. Yıllık müfredatta yer alan pratik çalışmalardan ben sorumluyum. 

Eğitimin gelişmesi için yeni teknolojilerden faydalanarak ilerlemesi şart. Öğrenciler ses yönetmenliğine büyük ilgi duyuyor. İleride onlara ses mühendisliğinin ne olduğunu öğreteceğiz ve ses yönetmenliğinin farklı dallarını kavratacağız. 

Canlı konser ses yönetmenliği, kayıt stüdyosu ses yönetmenliği gibi alanlar var. Biz eğitimlere stüdyoda ses kaydı yapma uzmanlığı ile başlayacağız.

— Gelecek planların neler?

— 1-2 Aralık tarihlerinde Adığe Devlet Orkestrası eşliğinde Adığe Devlet Üniversitesi’nde (ADÜ) konser vereceğiz. Sanatıma ilgi duyan herkesi bu konsere davet ediyorum. Konseri kayıt altına almayı planlıyoruz, böylece arşivde kalacak.

— Orkestra ile çalışmak ve birlikte konser vermek zor mu?

— Buna kolay diyemem, çok zaman alıyor ama bir o kadar da keyifli. Öncelikle orkestradaki 20 kişinin zamanını birbirine uydurmak gerekiyor. Örneğin, konsere hazırlanırken haftada iki kez bir araya geliyoruz. Bu bize fazlasıyla yetiyor çünkü gruptaki herkes çok yüksek bir ustalığa sahip. Kimseye bir şeyi tekrar tekrar söylemeye ya da anlatmaya gerek kalmıyor. Sonuçta böyle bir iş birliği konseri güzelleştiriyor ve insanların çok hoşuna gidiyor.

— Hayatında pek çok başarıya imza attın, bunlar arasında senin için en kıymetlisi hangisi?

— Sanat yapmacıklığı sevmez, zirveye yalnızca gerçek ustalar çıkar. 

İçinden çıktığın halkın, köylülerinin ve meslektaşlarının sana duyduğu saygı her şeyden daha değerli bir ödüldür. 

Vatanını sınırsızca severek, büyük bir adanmışlıkla çalışırsan, yaptığın iyiliklerin ve eserlerin karşılığı olarak bu değerli saygıyı kazanırsın. 

Bugün işime profesyonelce yaklaştığımın en büyük kanıtı, insanların beni layıkıyla karşılamasıdır. Sanat hayatımda yer eden çok sıcak bir anım var: 

Suriye’den dönen bir Adığe yanıma gelip bana şöyle demişti: 

"Aslan, yaptığın işin ne kadar derin bir anlamı olduğunu sana söylemek istiyorum. Uzak diyarlardayken senin ezgilerin bize moral verdi, o acımasız savaştan sağ çıkabilmemiz için Adığe yüreğimize yeniden can kattın."

Fatima Tlepshuko

Адыгэ Макъ

Haberle ilgili videoyu aşağıdaki linkten izleyebilirsiniz:

https://www.facebook.com/share/r/1CFLupFnad/?mibextid=wwXIfr

Çerkesya
Diğer Haberler
  • facebook sharing buttonFacebook
  • twitter sharing buttonTwitter
  • pinterest sharing buttonPinterest
  • linkedin sharing buttonLinkedin
  • tumblr sharing buttonTumblr
  • vk sharing buttonvk
  • odnoklassniki sharing buttonOdnoklassniki
  • reddit sharing buttonReddit
  • whatsapp sharing buttonWhatsapp
  • googlebookmarks sharing buttonGoogle Bookmarks