
Kafkasya'dan Kayseri'ye uzanan bu köyün hikayesi film gibi!
Kayseri’nin Yahyalı ilçesine bağlı Burhaniye Mahallesi’nin kökeni, Kafkasya’dan Osmanlı topraklarına uzanan göç süreci ve tarihi gelişimi detaylarıyla dikkat çekiyor.
Kayseri’nin Yahyalı ilçesine bağlı Burhaniye Mahallesi, köklü geçmişi ve Kafkasya’dan Anadolu’ya uzanan göç hikâyesiyle dikkat çekiyor. Mahallenin tarihi, 19. yüzyılda yaşanan büyük göç hareketleri ve Çerkes toplumunun direniş süreciyle doğrudan bağlantılı olmasıyla da tarih meraklılarının ilgisini çekiyor.
Kafkasya’dan Başlayan Yolculuk
Burhaniye Mahallesi’nin temelleri, Kafkasya’dan göç eden Kabardey Çerkesleri tarafından atıldı. Bu topluluk, Rus-Çerkes Savaşı sonrasında Kabarda bölgesinin Ruslar tarafından ilhak edilmesiyle birlikte Rus yönetimi altında yaşamayı reddetti.
Kabardeyler, Batı Çerkesya’daki soydaşlarının yanına göç ederek direnişi sürdürdü. Bu süreçte günümüzde Rus Kozak yerleşimi olarak bilinen Benekovo köyünü kurdular. Ancak 1862 yılında topluluğun bir kısmı Kuban bataklıklarına sürgün edildi.

Sürgün ve Osmanlı Topraklarına Göç
1889 yılında Rus yönetiminin çıkardığı bir emirle Kabardeyler, kurdukları köyden zorla çıkarıldı. Deniz yoluyla Osmanlı topraklarına sürgün edilen Çerkesler, Mersin kıyılarına ulaştı.
Burada kendilerine yerleşim önerilse de, bölgeyi uygun bulmayan topluluk Çukurova’ya göç etti. Ancak Çukurova’daki ağır yaşam koşulları, özellikle sıtma ve yoğun sivrisinek sorunu nedeniyle burada uzun süre kalmalarını engelledi.
Yeni Yurt Arayışı ve Yahyalı’ya Yerleşim
Çukurova’da tutunamayan Kabardeyler, kendilerine uygun bir yer bulabilmek için farklı bölgelere araştırma ekipleri gönderdi. Yapılan arayışlar sonucunda, anavatanlarındaki coğrafyaya benzerliğiyle dikkat çeken Yahyalı’daki bu bölgeye yerleşme kararı aldılar.
Böylece günümüzdeki Burhaniye Mahallesi’nin temelleri atıldı.

İki Ayrı Bölüme Ayrıldı
Burhaniye Mahallesi, tarihsel süreçte iki ana bölümden oluştu:
Aşağı Burhaniye (Benegue)
Yukarı Burhaniye (Babuguey)
Bu yapı, köyün ilk kurulduğu dönemdeki sosyal ve yerleşim düzenini günümüze kadar yansıtan önemli bir özellik olarak öne çıkıyor.
İdari Süreciyle de Merak Uyandırıyor
Mahallenin adı, 24 Mayıs 1894 tarihinde alınan padişah iradesiyle “Burhaniye” olarak değiştirildi. Daha önce Adana’nın Feke ilçesine bağlı olan yerleşim yeri, 22 Kasım 1955 tarihinde idari düzenlemeyle Kayseri’nin Yahyalı ilçesine bağlandı.
Burhaniye Mahallesi, sadece bir yerleşim yeri olmanın ötesinde, Çerkes kültürünün Anadolu’daki izlerini taşıyan önemli bir merkez olarak öne çıkıyor. Kafkasya’dan başlayan göç hikâyesi, sürgünler, zorlu yaşam koşulları ve yeni bir yurt kurma mücadelesi, mahallenin kimliğini şekillendiren temel unsurlar arasında yer alıyor.
Bugün Burhaniye, geçmişin izlerini taşıyan yapısı ve kültürel kökenleriyle Kayseri’nin dikkat çeken yerleşimlerinden biri olmaya devam ediyor.
Merve Erol
Kaynak: Deniz Postası



